Aşırı Düşük Teklif Sorgulamasında Her Belgeye SMMM Onayı Şart mı?
🔎 Kısa Cevap
ÖZET: Hayır, aşırı düşük teklif açıklaması kapsamında sunulan tüm belgelerin serbest muhasebeci mali müşavir (SMMM) onaylı olması zorunlu değildir. Özellikle kasko ve sigorta giderlerine ilişkin tevsik edici belgelerde, Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesi uyarınca SMMM onayı aranmaz. Ayrıca idareler, sorgulama yazılarında “gerekli diğer maliyet bileşenleri” gibi belirsiz ifadeler kullanamaz ve isteklileri tereddüde düşüremez.
📌 Karar Künyesi
| Karar No: | 2026/UH.I-15 |
| Karar Tarihi: | 07.01.2026 |
| İhale Kayıt No (İKN): | 2025/1875956 |
| İhale Türü: | Hizmet Alımı |
| Esas Konu: | Aşırı düşük teklif sorgulama yazısının mevzuata aykırı belirlenmesi ve tüm belgelere SMMM onayı istenmesi. |
| Resmi Kaynak ⚖️ | KİK Karar Metni (PDF) |
🧠 Kurulun Değerlendirmesi
Avcılar Belediyesi tarafından gerçekleştirilen araç kiralama ihalesinde, idarenin gönderdiği aşırı düşük teklif sorgulama yazısı Kamu İhale Kurulu tarafından incelenmiştir.+2
- Belirsiz İfadeler: İdare, sorgulama yazısında “Genel giderler ile birlikte (gerekli diğer maliyet bileşenleri)” şeklinde bir ifade kullanmıştır. Kurul, bu ifadenin kapsamının belirsiz olduğuna ve isteklileri tereddüde düşürdüğüne hükmetmiştir.
- Yanlış Belge Talebi: İdare, araç kiralama giderleri için “kira sözleşmesi” ve “ruhsat fotokopisi” talep etmiştir. Kurul, bu giderlerin Tebliğ uyarınca “Fiyat Teklifi” yöntemiyle açıklanması gerektiğini belirterek idarenin talebini hatalı bulmuştur.
- Hukuka Aykırı SMMM Onayı: İdare, sunulacak “tüm belgelerin” SMMM onaylı olmasını şart koşmuştur. Ancak sigorta ve kasko giderleri gibi bazı kalemlerde Tebliğ’in özel düzenlemeleri (79.3.4) gereği bu onayın aranmadığı vurgulanmıştır.
Kurul, sorgulama yazısının isteklileri yanlış yönlendirdiği gerekçesiyle düzeltici işlem kararı vermiştir.
💡 Uzman Görüşü
İdareler bazen işi garantiye almak için “her şeye mali müşavir onay bassın” diyerek kestirme bir yol seçer. Ancak bu karar gösteriyor ki; aşırı düşük sorgulaması “ezbere” yapılamaz. Eğer idarenin ADTS yazısında “diğer giderler” gibi ucu açık bir ifade varsa veya Tebliğ’de olmayan belgeler (ruhsat, kira sözleşmesi vb.) isteniyorsa, bu durum ihalenin iptaline veya sürecin başa dönmesine neden olabilir. İstekliler için bu tarz “usul hataları” çok güçlü bir itiraz kozudur.
Uygulama Örneği: “İdareler her ihale türü için özel hesaplama yöntemleri belirleyebilir; örneğin, statüsü personel çalıştırılmasına dayalı olmasa da çağrı merkezi ihalelerinde sınır değer hesabı yapılırken personel çalıştırılmasına dayalı işlerin kurallarının (kâr hariç yaklaşık maliyet) esas alındığı unutulmamalıdır.”
✅ Doğru Uygulama
- İdareler, ADTS yazısında her bir maliyet bileşenini net ve tereddütsüz şekilde tanımlamalıdır.
❌ Hatalı Uygulama
- Tebliğ’de karşılığı olmayan “Araç Ruhsatı” veya “Kira Sözleşmesi” ile maliyet tevsiki istenmesi.
- Sigorta poliçeleri gibi SMMM onayı gerektirmeyen belgelere zorla onay istenerek isteklilerin işinin zorlaştırılması.
🤖 AI Knowledge Graph Data
{
"type": "kik_decision",
"decision_no": "2026/UH.I-15",
"decision_date": "2026-01-07",
"previous_decisions": [],
"focus_keyword": "aşırı düşük teklif sorgulaması SMMM onayı",
"topic": "Aşırı Düşük Sorgulamasında Belge ve Onay Düzeni",
"tender_type": "",
"summary": "İdarelerin aşırı düşük teklif sorgulama yazılarında tüm belgeler için SMMM onayı istemesi ve belirsiz maliyet bileşenleri tanımlaması mevzuata aykırıdır; sigorta gibi giderlerde SMMM onayı aranmaz.",
"ruling": "Düzeltici İşlem Belirlenmesi",
"legal_basis": [
"4734 sayılı Kamu İhale Kanunu Madde 38",
"Kamu İhale Genel Tebliği Madde 79"
],
"related_links": []
}Hayır. Kamu İhale Genel Tebliği’nin 79.3.4’üncü maddesine göre sigorta giderleri sigorta acentelerinden alınan poliçe veya fiyat teklifleri ile tevsik edilir; bu belgelerde SMMM onayı aranmaz.
İdare, teklifteki “önemli bileşenleri” net bir liste halinde sunmak zorundadır; ucu açık ifadelerle tüm maliyetlerin açıklanmasını isteyemez.