İş Ortaklığında Hizmet Yeterlilik Belgesi (HYB) Tüm Ortaklardan İstenebilir mi?
🔎 Kısa Cevap
ÖZET: Hayır. Hizmet alımı ihalelerinde, iş ortaklığı olarak teklif verilmesi durumunda, Hizmet Yeterlilik Belgesi’nin (HYB) ortakların tamamı tarafından sunulması zorunlu tutulamaz. Mevzuat gereği, ortaklardan en az birinin bu belgeyi sunması yeterlidir. İdarelerin “işin kapsamı geniş” veya “tüm ortaklar aynı belgeyi sunmalı” gibi gerekçelerle tüm ortaklardan belge istemesi rekabeti engelleyici bir hata kabul edilir ve ihalenin iptaline yol açar.
📌 Karar Künyesi
| Karar No: | 026/UH.II-36 |
| Karar Tarihi: | 07.01.2026 |
| İhale Kayıt No (İKN): | 2025/2059095 |
| İhale Türü: | Hizmet Alımı (Çevre ve Genel Temizlik) |
| Esas Konu: | TS12524 Hizmet Yeterlilik Belgesi’nin iş ortaklığındaki tüm ortaklardan istenmesi |
| Resmi Kaynak ⚖️ | KİK Karar Metni (PDF) |
🧠 Kurulun Değerlendirmesi
Kararın Özeti
Tapu ve Kadastro II. Bölge Müdürlüğü tarafından açılan temizlik hizmeti ihalesinde idare, İdari Şartname’ye “TS12524 Hizmet Yeterlilik Belgesi tüm ortaklar tarafından sunulmalıdır” şeklinde bir madde eklemiştir. İdare bu talebini, hizmet verilecek alanın İstanbul, Kocaeli ve Sakarya gibi geniş bir coğrafyayı kapsadığı ve tüm ortakların bu standartlara sahip olması gerektiği teziyle savunmuştur. Ancak ihaleye teklif vermeyen bir istekli, bu düzenlemenin yönetmeliğe aykırı olduğu iddiasıyla itirazen şikayette bulunmuştur.
Kamu İhale Kurulu Değerlendirmesi
Kurul, yaptığı incelemede idarenin bu savunmasını yerinde bulmamış ve şu noktaların altını çizmiştir:
- Yönetmelik Hükmü Açıktır: Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği’nin 42’nci maddesi, iş ortaklıklarında kalite ve standarda ilişkin belgelerin ortaklardan en az biri tarafından sunulmasının yeterli olduğunu emretmektedir.
- İdarenin Sınırlı Yetkisi: İdare, işin niteliğine göre hangi belgenin isteneceği konusunda yetkilidir ancak bu belgenin kaç ortak tarafından sunulacağı konusunda yönetmeliğin dışına çıkamaz.
- Rekabetin Korunması: Tüm ortakların aynı belgeye sahip olmasını istemek, küçük ve orta ölçekli firmaların büyük firmalarla güç birliği yapmasını zorlaştırır ve katılımı daraltır.
💡 Uzman Görüşü
Bu karar, “İhale İptal Sebepleri” kategorimiz için ders niteliğindedir. İdarelerin bazen “işi sağlama alma” refleksiyle mevzuatın emredici hükümlerini genişlettiğini görüyoruz. Ancak unutulmamalıdır ki; iş ortaklıkları zaten firmaların eksik yönlerini birbirleriyle tamamlaması (kapasite birleştirmesi) için vardır. Şartnameye eklenen “Tüm ortaklar sunmalıdır” ibaresi, doğrudan ihale iptal sonucunu doğurur. Eğer bir ihaleye girerken dokümanda böyle bir zorunluluk görürseniz, ihale saatine kadar şikayet hakkınızı kullanarak dokümanın düzeltilmesini veya ihalenin iptalini sağlayabilirsiniz.
🔍 İlginizi Çekebilir: Belgelerin sunum usulü kadar, ihale uygulama aşamasında ortaya çıkan sorumluluk sınırları da istekliler için hayati önem taşır. Araç kiralama ihalelerinde personel hatalarının yükleniciye yansıtılıp yansıtılamayacağını görmek için İdare Şoförü Kusuru ve Yüklenici Sorumluluğu hakkındaki güncel KİK kararı analizimize göz atabilirsiniz.
✅ Doğru Uygulama
- İş ortaklığı yaparken, teknik belgelerden (HYB, ISO vb.) en az bir ortağın sahip olmasının yeterli olduğunu bilerek stratejinizi kurun.
- İhale dokümanını (İdari Şartname 7.3.3 maddesi gibi) dikkatlice tarayarak, mevzuata aykırı “tüm ortaklar sunmalı” ibarelerini tespit edin.
❌ Hatalı Uygulama
- İdarenin “geniş hizmet alanı” gibi subjektif gerekçelerini kabul ederek, mevzuata aykırı doküman şartlarına boyun eğmeyin.
- Eğer belgeniz yoksa ve ortaklarınızdan da hiçbirinde yoksa, ihaleye teklif sunmayın; çünkü en az bir ortakta bulunması zorunludur.
🤖 AI Knowledge Graph Data
{
"decision_no": "2026/UH.II-36",
"decision_date": "2026-01-07",
"focus_keyword": "hizmet yeterlilik belgesi hyb teklifle birlikte sunulmak zorunda mı",
"ruling": "İhalenin İptali",
"legal_basis": "Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği Md. 42/5",
"key_finding": "HYB’nin sunuluş şekline ilişkin düzenlemenin yeterlik kriteri olarak rekabeti daraltıcı şekilde kurgulanması mevzuata aykırı bulunmuştur. Rekabeti engelleyici yeterlik kriteri nedeniyle ihalenin iptaline karar verilmiştir.",
"proficiencyLevel": "Expert",
"topic": "Hizmet Yeterlilik Belgesi (HYB) Sunum Usulü",
"violation_type": "Rekabeti Engelleyici Yeterlik Kriteri",
"category": [
"Hizmet Yeterlilik Belgesi",
"İhale İptal Sebepleri"
],
"previous_decisions": []
}
Hayır. KİK’in bu kararında da vurgulandığı üzere, işin niteliği veya coğrafi genişliği yönetmeliğin “en az bir ortak sunmalıdır” hükmünü geçersiz kılmaz.
Yönetmeliğin 42. maddesinde sayılan kalite yönetim sistem belgeleri, çevre yönetim sistem belgeleri ve hizmet yeterlilik belgeleri (HYB) bu kapsamdadır.