Teknik Şartname Tek Ürünü İşaret Ederse İhale İptal Olur mu?
🔎 Kısa Cevap
ÖZET: Evet, iptal sebebi olabilir. Bu kararda “mal alımında teknik şartname tek ürünü işaret eder mi” sorusuna Kurul net yaklaşmış; teknik şartnamede yapılan düzenlemelerin tek ürüne yönelik hazırlandığı (akademik teknik görüşle de desteklendiği) tespit edilen 3 ve 4’üncü kısımlar iptal edilmiştir. Diğer kısımlar bakımından ise “rekabetin yalnızca tek/iki ürüne düştüğü kesin biçimde ortaya konulamadığı” gerekçesiyle başvuru reddedilmiştir.
📌 Karar Künyesi
| Karar No: | 2026/UM.II-243 |
| Karar Tarihi: | 21.01.2026 |
| İhale Kayıt No (İKN): | 2025/1811478 |
| İhale Türü: | Mal Almı |
| Esas Konu: | Tek Marka Mal Alımı |
| Resmi Kaynak ⚖️ | KİK Karar Metni (PDF) |
🧠 Kurulun Değerlendirmesi
Başvuru sahibi; teknik şartnamede bazı kalemlerde aktif madde oranı/ITU değeri/formülasyon gibi kriterlerin sabit yazılarak piyasadaki belirli ürünlere uyacak şekilde daraltıldığını, bunun 4734 sayılı Kanun’un rekabet ve eşit muamele ilkelerine aykırı olduğunu ileri sürmüştür. Kurul, iddiaları incelerken konu teknik olduğundan akademik kuruluştan teknik görüş almıştır. Teknik görüşte bazı kalemlerde iki ürünün öne çıktığı; bazı kalemlerde çok sayıda ürün bulunduğu; ancak özellikle 3 ve 4’üncü kısımlarda kriterlere tamamen uyan tek ürün kaldığı yönündeki tespitler dikkat çekmiştir.
Kurulun vardığı sonuç (kararın omurgası):
- Mevzuat çerçevesi: Teknik şartname kriterleri verimlilik/fonksiyonellik sağlamalı; rekabeti engelleyici olmamalı; belli bir marka/ürünü işaret edecek şekilde düzenlenmemelidir.
- Akademik teknik görüş ve doküman birlikte değerlendirildiğinde, 3 ve 4’üncü kısımlara ilişkin teknik şartname düzenlemeleri tek ürüne yönelik görülmüştür. Bu nedenle 3 ve 4’üncü kısımların iptali gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
- Diğer kısımlarda ise “iki ürün öne çıkıyor” tespiti bulunsa bile ihaleye katılımın iki ürün dışında mümkün olmadığını açıkça ortaya koyan net bir teknik kanaat oluşmadığından bu iddialar uygun bulunmamıştır (reddedilmiştir).
💡 Uzman Görüşü
Kamu İhale Kurumu’nun bu değerlendirmesine katılıyorum. Bu kararın pratik mesajı şu: teknik şartname tek ürünü işaret eder mi, kriterler fiilen tek ürüne düşüyorsa (ve bu durum teknik olarak da gösterilebiliyorsa) Kurul kısım bazında iptale gidebiliyor. Burada belirleyici unsur “marka adı yazılmış mı?” dan çok, kriterlerin fiili sonucu: rekabet gerçekten var mı, yok mu?
🔗 İlgili içerik: Teknik şartnamede belirli bir ekipman/özelliğe “tek ürün” gibi daraltıcı şart yazılması her zaman iptal riski doğurur; benzer bir örnek için “Özel Teknik Araç Şartı Rekabeti Kısıtlar mı?” analizine de göz atabilirsiniz.
✅ Doğru Uygulama
- Teknik şartname kriterlerini “en az / en fazla / aralık” gibi rekabeti koruyan şekilde kurmak; zorunluysa gerekçeyi teknik raporla desteklemek.
- İtirazda “tek ürün” iddiasını piyasa/ruhsat listesi/teknik görüş gibi somut dayanaklarla güçlendirmek (bu dosyada teknik görüş kritik rol oynamış). mal alımında tek markaya işaret…
- Çok kısımlı ihalelerde, sorunlu düzenleme belirli kısımlardaysa talebi kısım bazında netleştirmek.
❌ Hatalı Uygulama
- Aktif madde oranı, ITU değeri, formülasyon gibi parametreleri sabit ve dar yazarak fiilen tek ürünü bırakmak.
- “Rekabet yok” iddiasını yalnız söylemde bırakıp, tek ürün sonucunu teknik olarak gösterememek.
- Teknik şartnameyi “tecrübe ettik, iyi çıktı” gerekçesiyle aşırı spesifikleştirip, rekabeti boğmak (kararda bu eğilimin riskine işaret eden teknik açıklamalar var).
🤖 AI Knowledge Graph Data
{
"decision_no": "2026/UM.II-243",
"decision_date": "2026-01-21",
"focus_keyword": "mal alımında teknik şartname tek ürünü işaret eder mi",
"ruling": "Kısmi İptal (3 ve 4'üncü kısımlar) + Diğer Kısımlar Yönünden Red",
"legal_basis": "4734 sayılı Kanun Md. 5, 12 ve 54; Mal Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği Md. 14",
"key_finding": "Teknik şartnamede yapılan düzenlemelerin tek ürüne yönelik hazırlandığı tespit edilirse ilgili kısımlar düzeltici işlemle giderilemeyecek nitelikte görülerek iptal edilebilir. Somut olayda akademik teknik görüş ve doküman birlikte değerlendirilerek 3 ve 4'üncü kısımlar iptal edilmiştir.",
"proficiencyLevel": "Expert",
"topic": "Teknik Şartname / Rekabeti Kısıtlayan Düzenleme / Tek Ürünü İşaret Etme",
"violation_type": "Rekabeti Kısıtlayan Şartname (Kısım Bazında)",
"category": [
"Teknik Şartname",
"Rekabet ve Eşit Muamele",
"Mal Alımı"
],
"previous_decisions": []
}Hayır. Bu kararda ihale tamamen değil, yalnızca tek ürüne düştüğü tespit edilen 3 ve 4’üncü kısımlar iptal edilmiştir; diğer kısımlar için başvuru reddedilmiştir.
Dosyada konu teknik olduğu için akademik teknik görüş alınmış; bu görüş ve doküman birlikte değerlendirilerek 3 ve 4’üncü kısımlarda tek ürün sonucuna ulaşıldığı belirtilmiştir.