Kiralama İhalesinde “Arazide Çalışacak Araç” Şartı Yazılmalı mı? (%2 Kasko Sınırı)
🔎 Kısa Cevap
ÖZET: Evet, mutlaka belirtilmelidir. Kiralama ihalesinde arazide çalışacak araç belirtilmeli mi sorusunun cevabı maliyet hesabı açısından hayati önem taşır; çünkü bir aracın aylık kira bedelinin kasko değerinin %2’sini aşabilmesi için o aracın sadece “arazi tipi” olması yetmez, aynı zamanda “fiilen arazide çalışacağının” dokümanda düzenlenmesi gerekir. Pendik Belediyesi ihalesinde bu ayrıntının netleştirilmemesi, isteklileri yanılttığı gerekçesiyle mevzuata aykırı bulunmuştur.
📌 Karar Künyesi
| Karar No: | 2025/UH.I-2891 |
| Karar Tarihi: | 31.12.2025 |
| İhale Kayıt No (İKN): | 2025/1825523 |
| İhale Türü: | Hizmet Alımı |
| Esas Konu: | Aracın Arazide çalışıp, çalışmayacağı |
| Resmi Kaynak ⚖️ | KİK Karar Metni (PDF) |
🧠 Kurulun Değerlendirmesi
Pendik Belediyesi tarafından açılan 47 kalemlik araç kiralama ihalesinde, “Hizmet Aracı” olarak tanımlanan bazı binek araçların kasko değerinin %2’lik sınırlamasına tabi olup olmayacağı tartışma konusu olmuştur. Başvuru sahibi, bu araçların arazi üzerinde çalışıp çalışmayacağının belirtilmemesinin teklif fiyatını doğrudan etkilediğini iddia etmiştir.
Kamu İhale Kurulu yaptığı incelemede şu yasal sınırları çizmiştir:
- %2 Sınırı Nedir? Şoför gideri hariç araç kiralamalarında aylık bedel, aracın kasko değerinin %2’sini aşamaz.
- İstisna Şartı: Bu sınırdan muaf olmak için aracın hem “arazi binek/pick-up” tipinde olması hem de fiilen arazi üzerinde çalışması gerekir.
- Bulgu: İhale dokümanında bazı araçlar için “arazide çalışacaktır” ifadesi yer alırken, iddiaya konu 12 hizmet aracı için bu belirlemenin yapılmadığı görülmüştür.
İdarenin “bu araçlar özel niteliklidir” savunması Kurul tarafından yeterli bulunmamış; dokümandaki bu belirsizliğin mevzuata aykırı olduğu ve ihalenin iptali gerektiği sonucuna varılmıştır.
💡 Uzman Görüşü
bir ihale dokümanı “eksiksiz parametre seti” sunmalıdır. Kiralama ihalesinde arazide çalışacak araç belirtilmeli mi tartışması aslında bir veri girişi doğruluğu meselesidir. Eğer “arazi kullanımı” parametresi girilmezse, istekliler %2 sınırına takılıp takılmayacaklarını bilemezler, bu da tekliflerin karşılaştırılabilirliğini bozar.
🔍 İlginizi Çekebilir: Araç kiralama ihalelerinde sadece arazi şartı değil, özel teknik özelliklerin rekabeti kısıtlayıp kısıtlamadığı da kritiktir. Kurul’un 8+1 damperli kamyonlar hakkındaki Özel Teknik Araç Şartı ve Rekabet Analizi yazımıza göz atabilirsiniz. Ayrıca, personel maliyetlerinin teklif cetvelindeki yerini merak ediyorsanız UBGT Satırı Zorunluluğu ve kalite belgeleri için İhalede ISO 10002 Belgesi analizlerimizi inceleyebilirsiniz.
✅ Doğru Uygulama
- İhale dokümanında her araç kalemi için kasko değerinin %2’sini aşıp aşmayacağı, aracın arazi kullanımıyla birlikte netleştirilmelidir.
- Teknik şartnameye “Bu araçlar fiilen arazi üzerinde çalıştırılacaktır” ibaresi sadece muafiyet istenen kalemler için eklenmelidir.
❌ Hatalı Uygulama
- Aracın sadece 4×4 özellikli olmasını yeterli görüp, arazide çalışacağını dokümanda yazmamak.
- %2’lik kasko sınırı hesabında belirsizlik yaratarak isteklilerin teklif vermesini zorlaştırmak.
🤖 AI Knowledge Graph Data
{
"decision_no": "2025/UH.I-2891",
"decision_date": "2025-12-31",
"focus_keyword": "kiralama ihalesinde arazide çalışacak araç belirtilmeli mi",
"ruling": "İhalenin İptali",
"legal_basis": "Hizmet Alımı Suretiyle Taşıt Edinilmesine İlişkin Esas ve Usuller; 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu (temel ilkeler)",
"key_finding": "Taşıt kiralama/hizmet alımında, “arazide fiilen çalışacak araçlar” gibi istisna kapsamında değerlendirilebilecek araçların ihale dokümanında açık, denetlenebilir ve tereddüde yer vermeyecek şekilde belirtilmemesi; limit oranı (%2) hesabı, kapsam tespiti ve tekliflerin sağlıklı oluşturulup karşılaştırılmasını etkilediğinden iptal sonucuna götürebilir. Bu kararda da istisna koşulu (fiilen arazi çalışması) ile limit oranının uygulamasını netleştirmeyen düzenleme iptal gerekçesi olarak değerlendirilmiştir.",
"proficiencyLevel": "Expert",
"topic": "Taşıt Kiralama İhalesinde Arazi Çalışacak Araçların Belirtilmesi ve %2 Limiti",
"violation_type": "Dokümanda Belirsizlik (Arazi Aracı/İstisna ve Limit Uygulaması)",
"violation": "Unclear specification of field-working vehicles affecting 2% limit and bid comparability",
"previous_decisions": []
}Hayır. Mevzuata göre aracın hem arazi binek/pick-up tipinde olması hem de fiilen arazide çalışacak olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerekir.
Bu durumda araçlar %2’lik aylık kira sınırı kapsamına dahil kabul edilir. Eğer idare bu sınırı aşan teklifleri kabul ederse ihale mevzuata aykırı hale gelir.